/  
Ön yapraq » Oğuz xəbər » Dünya » Çökmüş İran ekonomisini ağır yaptırımlar gözləyir
Çökmüş İran ekonomisini ağır yaptırımlar gözləyir

Çökmüş İran ekonomisini ağır yaptırımlar gözləyir

Oğuz TV: Amerika Prezidenti Donald Trumpın ölkəsini İran nüvə müqaviləsindən çəkəcəyini bildirməsinin ardından Amerikanın İran üzərindəki iqtisadi yaptırımları (təhrim) yenidən gündəmə gəldi.

Amerika Prezidenti Donald Trumpın Ulusal Güvənliq Müşaviri John Bolton, Trumpın ardından dünən verdiyi açıqlamada, İrana yaptırımlarıın yenidən qüvvəyə mindiyini, bu prosesdə İranla yeni iş müqavilələri imzalamaması lazım olduğunu bildirib.

Oğuz TV nin aldığı bilgiyə görə, Amerika Xəzinə Nazirliyinin dünən yaydığı bəyanatda da İrana qarşı sanksiyaların 90 və 180 günlük periodlarla yenidən tətbiq edilməyə başlanacağı bildirilib.

Buna görə, Amerikanın İrana qarşı ilk sanksiya paketi 6 Avqustda fəaliyyətə başlayacaq və bu tarixdən sonra İran fars hökuməti Amerika dolları satın almayacaq, qızıl və qiymətli mədənlərlə ticarət etməyəcək.

Bundan başqa, İranın alüminium, polad, kömür ticarəti ilə avtomobil sektoruna sanksiyalar gələrkən, İran başqa ölkənin pul vahidi olan rial üzərindən reallaşan mühüm proseslərə də məhdudiyyətlər gətiriləcək.

Amerikanın İrana qarşı ikinci sanksiya paketi isə 4 Noyabrda dövrəyə girəcək. Bu tarixdən etibarən İran Milli Neft Şirkəti (NIOC) üzərinə uluslararası qısıtlamalar gətirilərkən, İrandan neft, neft-kimya və neft məhsulları satın alınması və ümumiyyətlə, İran enerji sektoruna sanksiyalar tətbiq olunacaq.

Ölkənin gəmiçilik sektoru, İran Mərkəzi Bankının xarici maliyyə təşkilatlarla fəaliyyəti və 16 Yanvar 2016da sanksiya siyahısından çıxarılan İranla əlaqəsi olan şəxslərə də yeni sanksiyalar gətiriləcək.

Xəzinə Nazirliyi açıqlamasında, 5 Noyabr etibarilə AMERİKALI şəxs və ya təşkilatlar tərəfindən işlənilən və ya nəzarət edilən və İran hökumətilə əlaqəsi və ya fəaliyyəti olan təşkilatların da mandatının ləğv ediləcəyini bildirdi.

Açıqlamada, söz mövzusu Anerikalı şəxs və təşkilatların ən gec 4 Noyabra qədər İrandakı fəaliyyətlərini sona çatdırmaq üçün lazımi addımları atması lazım olduğu qeyd olunub.

Boeing ilə Airbusın lisenziyaları ləğv edilib

İrana yenidən tətbiq olunacaq sanksiyalar səbəbilə AMERİKALI şirkətlərin müqavilələrinin sona çatması investisiya, istehsal və məşğulluq baxımından bu şirkətləri mənfi təsir edəcək.

Amerika Xəzinə Naziri Stiven Mnuchin, dünən verdiyi açıqlamada, Amerikalı uluslararası havacılıq şirkəti Boeing ilə mərkəzi Hollandiyada yerləşən Airbusın, İranlı şirkətlərə yolcu uşağı satış müqavilələri çərçivəsində lisenziyalarının ləğv edildiyini bildirib.

Boeingin İran Air ilə 80 uçaq qarşılığında 16,6 milyard dollarlıq, İran Aseman ilə də 30 təyyarə qarşılığında 3 milyard dollarlıq sazişi edərkən, Airbus isə Iran Airlə 100 təyyarə qarşılığında 19 milyard dollarlıq satış müqaviləsi etmişdi.

İranın neft ixracı təhlükədə

Mnuchin, Amerikanın sanksiyaları səbəbindən neft qiymətlərinin artmasını gözləmədiyini ifadə edərək, ölkəsinin İran nüvə müqaviləsindən çəkilmə ehtimalının onsuz da neft bazarları tərəfindən qiymətləndirildiyini deyib.

Amerikanın nüvə müqavilədən çəkilmə ehtimalı son həftələrdə yüksəlişə keçən neft qiymətləri, 7 May, Bazar Ertəsi günü Noyabr 2014 dən bu yana ən yüksək səviyyəsini gördü. Bazar ertəsi günü, dünya üzrə ən geniş istifadə edilən London Brent növü xam neftin barrel qiyməti 76,33 dollara, Amerikanın Qərbi Texas (WTI) tipli xam neftin barrel qiyməti də 70,81 dollara qədər qalxdı.

Ekspertlər, Neft İxrac Edən Ölkələr Təşkilatının (OPEK) ən böyük 3üncü xam neft istehsalçısı olan İran üzərinə sanksiyaların yenidən gəlməsi vəziyyətində ölkənin neft sənayesinin, investisiyalarının, istehsalının və ixracının mənfi təsir göstərəcəyi xəbərdarlıq edərkən, qlobal neft ərzində azalma görüləcəyini və bunun neft qiymətləri üzərindəki yuxarı istiqamətli təzyiqi artıracağını vurğulayır.

İranın hazırda gündəlik orta hesabla 2 milyon barrel olan xam neft ixracatının yarısı Çin və Hindistana, üzdə 25i isə Avropa ölkələrinə göndərilir. Sanksiyalar səbəbindən İranın neft ixracının ilk fazada gündəlik orta hesabla 500 min barel azalacağını proqnozlaşdıran ekspertlər, ölkənin gündəlik orta hesabla 3,8 milyon barrel olan xam neft hasilatının də sanksiyaların qalxmasından dərhal əvvəlki 2,9 milyon varillik səviyyəyə geriləyəcəyi təxminində var.

Fransız enerji devi Total ilə Çin milli neft şirkəti CNPCNİN İran hökuməti Cənubi Pars sahəsi üçün imzaladığı 5 milyard dollar dəyərindəki 20 il müddətli təbii qaz anlaşması da təhlükəyə girərkən, Trumpın qərarı ilə dünəndən etibarən enerji şirkətlərinin İran hökuməti və ya firmaları yeni enerji müqaviləsi bağlanması da qadağan olunmuş yerləşir.

Comments,Baxışınız
oguz gif telegram